Nhân dịp Tết nói chuyện rượu lậu, rượu giả
Thứ tư, 20 Tháng 1 2016 14:23

Cứ vào dịp cuối năm  và Tết Nguyên đán, tình trạng rượu lậu, rượu giả lại “nóng” lên, ảnh hưởng lớn tới các nhà sản xuất, kinh doanh và quyền lợi người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, thực trạng rượu do dân tự nấu gia tăng cũng tác động không nhỏ đến các doanh nghiệp sản xuất rượu công nghiệp trong nước. Phóng viên Tạp chí Đồ uống Việt Nam đã thực hiện cuộc phỏng vấn ông Đỗ Thắng Hải – Thứ trưởng Bộ Công Thương xung quanh vấn đề này và các biện pháp quản lý.
PV: Xin Thứ trưởng cho biết tình hình sản xuất, buôn bán rượu giả, rượu lậu trong năm 2015 diễn ra như thế nào? Bộ Công Thương đã có những đánh giá, tổng kết, rút kinh nghiệm gì trong công tác quản lý trên?
Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải: Trong thời gian qua, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương, các lực lượng chức năng đã tích cực triển khai nhiều đợt ra quân, thường xuyên kiểm tra, kiểm soát nên công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đối với mặt hàng rượu đã thu được nhiều kết quả, góp phần bình ổn thị trường, thúc đẩy kinh tế nước ta phát triển. Tuy nhiên, tình hình sản xuất, buôn bán rượu giả, rượu lậu trong năm 2015 vẫn tồn tại, diễn biến phức tạp do tình hình sản xuất, buôn bán rượu giả, rượu lậu, rượu kém chất lượng ngày càng tinh vi, khó phát hiện. Các loại rượu lậu, giả được tiêu thụ chủ yếu tại các nhà hàng, khách sạn, quán bar, vũ trường hoặc các vùng nông thôn.
alt
Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải tại một buổi họp báo do Bộ Công Thương tổ chức.
Phương thức phổ biến hiện nay là dùng vỏ chai rượu các nhãn hiệu nổi tiếng đã qua sử dụng nhưng còn mới cùng với nắp, nút giả, được pha chế từ những loại cồn, rượu có giá trị thấp để đóng thành những chai rượu có trị giá cao, với các nhãn hiệu nổi tiếng như Chivas, Balantine, Hennessy… Không chỉ sản xuất rượu giả, các đối tượng còn sử dụng tem chống rượu giả rất giống tem thật, khó phân biệt bằng mắt thường. Tình trạng rượu nhập lậu, không có hóa đơn chứng từ vẫn diễn ra trên thị trường, rượu ngoại nhập lậu trên thị trường được đưa vào Việt Nam qua tuyến biên giới Tây Nam, miền Trung và gian lận thương mại khi làm thủ tục thông quan và tạm nhập tái xuất.
Tình trạng này có nhiều nguyên nhân, đó là: Lợi nhuận cao do sản xuất, buôn bán rượu giả, rượu lậu mang lại; thói quen mua hàng khá dễ tính của người tiêu dùng như mua hàng không lấy hóa đơn, chứng từ, không kiểm tra tem, nhãn,...
Theo báo cáo của cơ quan Quản lý thị trường, từ đầu năm 2015 đến hết quý III năm 2015, lực lượng Quản lý thị trường cả nước đã tiến hành kiểm tra xử lý và tịch thu gần 26.749 chai rượu các loại. Các hành vi vi phạm chủ yếu là: hàng hóa không có hóa đơn chứng từ, vi phạm về nguồn gốc xuất xứ, chai, kiểu dáng công nghiệp, tem nhãn bao bì, vi phạm khác.
Trong thời gian tới hoạt động sản xuất rượu cần phải được quản lý chặt chẽ hơn, tập trung các biện pháp quản lý đối với việc sản xuất rượu ở các làng nghề nhằm chống lại nạn hàng giả, hàng nhái, bởi hiện tượng làm giả thường xuất hiện ở một số làng nghề trong thời gian qua. Đồng thời, các doanh nghiệp cũng cần tăng sản lượng sản phẩm rượu công nghiệp để chống nạn hàng giả, hàng nhái.
PV: Vào dịp cuối năm và Tết Nguyên đán năm nào cũng nhức nhối về tình trạng rượu giả, rượu lậu. Để hạn chế tình trạng này trong dịp Tết Bính Thân 2016, Bộ Công Thương đã đề ra những giải pháp gì?
Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải: Vào dịp cuối năm, thị trường hàng hóa sôi động và sức mua thị trường tăng cao hơn do các cơ sở kinh doanh thu mua dự trữ hàng hóa để phục vụ cho dịp Tết Nguyên đán, do vậy, tình hình hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả diễn biến phức tạp và có chiều hướng gia tăng so với các tháng trước. Để ngăn chặn, hạn chế các hành vi vi phạm, gian lận thương mại đối với hoạt động kinh doanh rượu giả, rượu lậu vào dịp cuối năm, Bộ Công Thương thực hiện các giải pháp sau đây:
1. Tập trung thực hiện có hiệu quả các nội dung chỉ đạo của Chính phủ, Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia và Bộ Công Thương về công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đối với mặt hàng rượu.
alt
Lực lượng quản lý thị trường đang kêểm tra một cửa hàng bán rượu lậu ở Bình Dương.
2. Chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường cả nước tổ chức kiểm tra, kiểm soát có trọng tâm, trọng điểm, chủ động phối hợp với các doanh nghiệp và các cơ quan chức năng liên quan triển khai các biện pháp để phát hiện, ngăn chặn việc nhập khẩu bia, rượu không rõ nguồn gốc xuất xứ, sản xuất, kinh doanh bia, rượu giả, kém chất lượng trên thị trường. Phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.
3. Tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật về quản lý nhà nước đối với mặt hàng rượu, tăng cường hơn nữa công tác tuyên truyền các tác hại của việc sử dụng rượu, bia giả, kém chất lượng, phổ biến các địa chỉ mua hàng chính hãng; phổ biến cho người tiêu dùng cách phân biệt giữa sản phẩm bia, rượu giả và bia, rượu chính hiệu; nhận biết các hình thức gian lận thương mại đang diễn ra phổ biến trên thị trường để người dân không tham gia, không tiếp tay, không bao che, không làm ngơ đối với hoạt động này.
PV: Năm 2015 là năm ngành sản xuất rượu công nghiệp gặp nhiều khó khăn, sản lượng bị giảm hơn so với năm trước. Xin Bộ Công Thương cho biết, nguyên nhân dẫn đến tình trạng này và ý kiến của Bộ về định hướng cho năm 2016 và những năm tiếp theo?
Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải: Sản lượng sản xuất rượu công nghiệp những năm gần đây tăng trưởng chậm (trung bình 1,6% từ năm 2012-2014) và năm 2015 cũng không nằm ngoài xu hướng đó. Có một số nguyên nhân dẫn đến tình trạng đó là:
- Do nhu cầu tiêu thụ rượu sản xuất trong nước của người dân giảm: Xu hướng ngày càng có nhiều người chuyển sang sử dụng đồ uống có độ cồn thấp hơn như rượu vang, bia do có chất lượng tốt, giá cả phải chăng. Ngoài ra, do vừa qua có một số vụ ngộ độc rượu do sử dụng sản phẩm của một vài doanh nghiệp sản xuất rượu đã ảnh hưởng ít nhiều đến uy tín doanh nghiệp và thói quen của người tiêu dùng.
- Do sức ép cạnh tranh từ quá trình hội nhập quốc tế: Cùng với quá trình hội nhập quốc tế, thì thuế nhập khẩu rượu sẽ giảm dần theo cam kết và ngày càng xuất hiện nhiều nhãn hiệu rượu trên thế giới tại thị trường Việt Nam, điều đó dẫn đến sức cạnh tranh trên thị trường rượu ngày càng tăng.
- Vẫn còn tình trạng rượu giả, rượu nhập lậu, rượu không đảm bảo chất lượng lưu thông trên thị trường điều đó dẫn đến cạnh tranh không lành mạnh, tác động xấu đến những doanh nghiệp sản xuất rượu tuân thủ quy định của pháp luật, gây thất thu cho ngân sách nhà nước.
Định hướng trong năm 2016 và những năm tới:
- Kể từ 01/01/2016 Luật sửa đổi, bổ sung Luật thuế TTĐB chính thức có hiệu lực, theo đó thuế suất thuế TTĐB tăng, ngoài ra giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt cũng thay đổi (theo Nghị định số 108/2015/NĐ-CP). Điều đó sẽ tác động kép dẫn đến giá bán rượu sẽ tăng, ảnh hưởng đến sản lượng sản xuất và tiêu thụ. Để nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp ngành rượu trong bối cảnh hội nhập, các doanh nghiệp cần cải tiến mẫu mã và nâng cao chất lượng sản phẩm, tiết giảm chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm, tăng sức cạnh tranh của sản phẩm do doanh nghiệp sản xuất. Hơn nữa, các doanh nghiệp trong ngành cần có chiến lược phát triển hệ thống phân phối, xây dựng thương hiệu của doanh nghiệp và sản phẩm, giữ vững uy tín và củng cố niềm tin của người tiêu dùng nhằm duy trì và phát triển thị trường trong nước và tăng kim ngạch xuất khẩu.
- Về phía cơ quan quản lý nhà nước:
+ Tăng cường quản lý nhà nước đối với ngành rượu thông qua Quy hoạch ngành, các văn bản quy phạm pháp luật và các chính sách của nhà nước để đảm bảo sản phẩm rượu có chất lượng, đảm bảo an toàn thực phẩm khi lưu thông trên thị trường.
+ Tạo điều kiện cho các doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp ngành rượu nói riêng tiếp cận các thông tin FTA giữa Việt Nam và các nước để các doanh nghiệp có cơ hội tìm kiếm, mở rộng thị trường xuất khẩu. Bên cạnh đó, tăng cường công tác thanh, kiểm tra để ngăn chặn rượu giả, rượu không tem nhãn, rượu nhập lậu lưu thông trên thị trường.
PV: Tình trạng rượu do dân tự nấu vẫn có chiều hướng gia tăng ngay cả khi đã có Nghị định 94/2012/ND-CP về sản xuất, kinh doanh rượu của Chính phủ. Xin Thứ trưởng cho biết, Bộ Công Thương đã và sẽ tiếp tục có những giải pháp gì để quản lý tốt hơn rượu thủ công do dân tự nấu?
Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải: Sau khi Nghị định của Chính phủ về sản xuất kinh doanh rượu ra đời năm 2008 và sau này được thay thế bởi Nghị định số 94/2012, ngành sản xuất kinh doanh rượu đã có những chuyển biến rõ rệt. Hoạt động sản xuất, kinh doanh rượu đã dần đi vào nề nếp, tình hình quản lý thực hiện các quy định về sản xuất, kinh doanh rượu đã dần tốt hơn, đặc biệt là rượu thủ công nhằm mục đích kinh doanh (tình trạng rượu thủ công bán dạo, không nhãn mác, không đảm bảo ATTP trên thị trường đã giảm). Các quy định của Nghị định số 94/2012/NĐ-CP rõ ràng, phân cấp cụ thể trách nhiệm của các cơ quan chuyên môn, chính quyền địa phương trong công tác cấp giấy phép hoạt động sản xuất, kinh doanh sản phẩm rượu. Qua đó, tăng cường công tác quản lý, giám sát hoạt động sản xuất, kinh doanh rượu thủ công.
Tuy nhiên, hiện nay việc quản lý sản xuất, kinh doanh rượu thủ công tại một số địa phương vẫn chưa được thực hiện tốt do số lượng cơ sở sản xuất rượu thủ công lớn, quy mô nhỏ lẻ, địa bàn rộng, nhiều cơ sở sản xuất rượu không đăng ký với cơ quan quản lý theo quy định…
Để quản lý tốt hơn rượu thủ công nhằm mục đích kinh doanh, Bộ Công Thương tiếp tục triển khai thực hiện các giải pháp sau:
1. Tăng cường kiểm tra, giám sát việc tuân thủ các quy định của pháp luật về sản xuất, kinh doanh rượu, đặc biệt là tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh rượu thủ công nhằm mục đích kinh doanh.
2. Tăng cường tuyên truyền tác hại của việc sử dụng rượu lậu, giả, kém chất lượng, các hình thức gian lận thương mại đang diễn ra phổ biến trên thị trường để người dân không tham gia, không tiếp tay, không bao che, không làm ngơ đối với hoạt động này.
3. Tiếp tục chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát để ngăn chặn rượu giả, rượu lậu, rượu không tem, nhãn mác, không rõ nguồn gốc xuất xứ lưu thông trên thị trường.
4. Rà soát những vướng mắc, bất cập trong các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến quản lý sản xuất, kinh doanh rượu, trên cơ sở đó xem xét sửa đổi, bổ sung nếu cần thiết.
PV: Xin trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!

Nguyễn Chương (thực hiện)

 

 


Tìm chúng tôi trên Facebook




 



 





Liên kết website

Thống kê truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay6339
mod_vvisit_counterHôm qua24274
mod_vvisit_counterTuần này129254
mod_vvisit_counterTuần trước122426
mod_vvisit_counterTháng này367333
mod_vvisit_counterTháng trước625431
mod_vvisit_counterTất cả34261224
  Hội đồng Biên tập:
Chủ tịch: PGS. TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch VBA
Các ủy viên:
THS. Nguyễn Tiến Vỵ
Văn Thanh Liêm
GS. TS Đinh Văn Thuận
Nhà sử học Dương Trung Quốc

Phó Tổng biên tập phụ trách:
 
Nhà báo Nguyễn Văn Chương