Bạn biết gì về bệnh sán lá ruột?
Thứ sáu, 26 Tháng 2 2016 11:31
Sau dịp Tết nguyên đán người dân có xu hướng sử dụng nhiều đồ ăn tái, sống… Đây là nguyên nhân mắc bệnh sán lá ruột cao. Phóng viên Tạp chí Đồ uống Việt Nam đã có cuộc phỏng vấn bác sỹ Phạm Văn Thân để độc giả có thể hiểu rõ hơn về căn bệnh này.
PV: Thưa bác sỹ, người bị nhiễm sán lá ruột như thế nào?
BS. Phạm Văn Thân: Bệnh sán lá ruột do sán lá ruột có tên khoa học là Fasciolopsiasis gây ra. Người mắc bệnh hầu hết thuộc những vùng đồng bằng, vùng có nhiều hồ ao, dùng các loại rau trồng dưới nước làm thức ăn cho người và gia súc. 
alt
Không nên ăn sống rau cần và các rau thủy sinh khác để phòng bệnh sán lá ruột.
Sán lá ruột dài từ 30-70 mm, chiều ngang từ 14-15 mm. Trứng của sán lá ruột có màu sẫm, là loại trứng lớn so với các loại trứng giun sán khác. Một con sán lá ruột trưởng thành mỗi ngày có thể đẻ tới 2.500 trứng, trứng theo phân ra ngoài, phát triển trong nước ngọt ao hồ đồng ruộng. Khoảng từ 3-7 tuần, ấu trùng lông phát triển hoàn chỉnh trong trứng và thoát ra ngoài, di chuyển xâm nhập vào một số loài ốc và chuyển thành bào ấu. Ở trong con ốc, sau 4-7 tuần, bào ấu phát triển thành rất nhiều ấu trùng đuôi. Các ấu trùng đuôi rời khỏi ốc, sống bám vào một số cây rau cỏ mọc dưới nước như củ ấu, bắp niễng, ngó sen, ngó khoai, rau muống, rau cần, rau rút, rau răm… phát triển thành nang trùng. Nếu người ăn phải các loại cây rau thủy sinh sống hoặc chưa nấu chín kỹ có chứa các nang trùng này sẽ nhiễm bệnh. Vào trong cơ thể người, nang trùng sẽ mất vỏ nang ở tá tràng, bám vào ruột non để ký sinh và phát triển thành sán trưởng thành. Thời gian từ khi xâm nhập đến khi thành sán trưởng thành khoảng 3 tháng.
PV: Bác sỹ có thể cho biết triệu chứng bệnh sán lá ruột? 
BS. Phạm Văn Thân: Nếu một người bị bệnh sán lá ruột sẽ có triệu chứng diễn biến qua 3 giai đoạn: khởi phát, toàn phát và giai đoạn nặng.
alt
Không nên ăn sống rau muống và các rau thủy sinh khác để phòng bệnh sán lá ruột.
Giai đoạn khởi phát với các triệu chứng mệt mỏi, giảm sút sức khỏe, thiếu máu. Sang giai đoạn toàn phát: người bệnh thấy đau bụng, thường đau âm ỉ ở vùng hạ vị, có thể có những cơn đau dữ dội, rối loạn tiêu hóa, đi tiêu chảy thất thường, kéo dài nhiều tuần, phân lỏng, không có máu, nhưng có nhầy lẫn thức ăn không tiêu, bụng bị chướng, nhất là ở trẻ em. Giai đoạn nặng các triệu chứng: phù toàn thân, phù mặt, phù thành bụng, phù chân, tràn dịch màng tim, phổi, cổ trướng, bệnh nhân có thể tử vong do suy kiệt. Chẩn đoán  bệnh sán lá ruột chủ yếu dựa vào các dấu hiệu: rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy kéo dài, phù nề, suy nhược, xét nghiệm phân theo phương pháp trực tiếp hoặc Kato phát hiện sán và trứng sán.
PV: Điều trị bệnh như thế nào thưa bác sỹ?  
BS. Phạm Văn Thân: Việc điều trị bệnh sán lá ruột cần được bác sĩ chuyên khoa ký sinh trùng chỉ định dùng thuốc. Cần điều trị sớm, đủ liều và dùng thuốc đặc hiệu, kết hợp điều trị hỗ trợ để nâng cao thể trạng cho bệnh nhân. Thuốc có thể dùng là Praziquantel, với liều 25 mg/kg/ngày, liên tục trong 3 ngày hoặc uống một liều duy nhất 40 mg/kg sau khi ăn no.
PV: Bác sỹ chia sẻ cách phòng bệnh này cho độc giả hiểu rõ hơn? 
BS. Phạm Văn Thân: Muốn phòng bệnh sán lá ruột, về nguyên tắc, biện pháp phòng bệnh hiệu quả phải là diệt ốc, vì ốc là vật chủ bắt buộc của sán lá ruột. Tuy nhiên do ốc là một loại thực phẩm được yêu thích ở các vùng quê cũng như thành thị, cho nên việc diệt ốc thường không được đặt ra. Người ta vận dụng bằng cách bắt ốc để ăn nhưng cần phải luộc chín kỹ ốc để diệt hết mầm bệnh có trong con ốc. Mọi người, mọi nhà cần thực hiện ăn chín, uống sôi.  Chúng ta cần tuyên truyền cho người dân hiểu biết để không ăn sống các loại rau thủy sinh như rau cần, rau muống, rau rút, rau ngổ… mà phải nấu chín kỹ các loại rau này để diệt mầm bệnh rồi mới ăn. Từ thành thị đến nông thôn, nhân dân ta thường thích ăn món lẩu, trong đó có dùng các loại rau để nhúng vào lẩu và ăn khi rau chưa chín kỹ, như vậy rất dễ bị nhiễm bệnh sán lá ruột. Vì vậy để phòng bệnh sán lá ruột, người ăn lẩu cần phải bỏ rau vào cho sôi chín kỹ rau mới ăn. Ở mọi nơi, cần quản lý tốt phân, nước, rác. Không bón trực tiếp phân chuồng, phân bắc xuống ruộng hoặc vào các cây rau thủy sinh.
alt

 

Sán lá ruột ( fasciolopsiasis).
alt
Chu trình gây bệnh của sán lá ruột
  

Bá Quỳnh thực hiện

 


Tìm chúng tôi trên Facebook




 



 







Liên kết website

Thống kê truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay14634
mod_vvisit_counterHôm qua15339
mod_vvisit_counterTuần này29973
mod_vvisit_counterTuần trước104523
mod_vvisit_counterTháng này176002
mod_vvisit_counterTháng trước395206
mod_vvisit_counterTất cả28409228
  Hội đồng Biên tập:
Chủ tịch: PGS. TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch VBA
Các ủy viên:
THS. Nguyễn Tiến Vỵ
Văn Thanh Liêm
GS. TS Đinh Văn Thuận
Nhà sử học Dương Trung Quốc

Phó Tổng biên tập phụ trách:
 
Nhà báo Nguyễn Văn Chương