Nên thay đổi tên dự án Luật và không lập quỹ đối với rượu, bia
Nên thay đổi tên dự án Luật và không lập quỹ đối với rượu, bia
Thứ tư, 18 Tháng 4 2018 19:48
Đó là những ý kiến của các đại biểu tham dự buổi Tọa đàm về dự án Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia do Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam (VBA)
phối hợp với Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức vào sáng nay 18/4/2018, tại Hà Nội. Toạ đàm đã thu hút sự quan tâm của đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, Đại biểu Quốc hội, các chuyên gia kinh tế, luật sư, nhà nghiên cứu, hiệp hội ngành nghề liên quan, các doanh nghiệp ngành Đồ uống, đại diện các cơ quan báo chí.
alt
Tiêu thụ bia, rượu ở Việt Nam ở mức trung bình thấp
Tại Tọa đàm, PGS.TS Nguyễn Văn Việt – Chủ tịch VBA đã cung cấp nhiều thông tin, số liệu của các tổ chức có uy tín khẳng định, tiêu thụ bia và tiêu thụ cồn nguyên chất tính theo đầu người ở Việt Nam chỉ ở mức trung bình thấp so với thế giới, chứ không phải như thông tin, số liệu mà Bộ Y tế đưa ra. Theo số liệu của Trường đại học Beer Kirin (Nhật Bản), tiêu thụ bia bình quân theo đầu người của Việt Nam ở mức trung bình thấp so với thế giới, hiện Việt Nam đứng thứ 55 trên thế giới (mức tiêu thụ bình quân theo đầu người là 40,8 lít/người/năm). Theo báo cáo của WHO thì tiêu thụ theo đầu người (ở VN), lượng cồn nguyên chất (+15) theo đầu người là 6,6 lít/người/năm, đứng thứ 94/194 các nước thành viên WHO.
alt

Mức tăng trưởng của ngành Bia Việt Nam trong những năm gần đây có xu hướng giảm dần, nếu như những năm trước là 10%/năm thì nay chỉ đạt 5,6%/năm. Như vậy, những thông tin cho rằng, ngành Bia Việt Nam tăng trưởng cao là không đúng.
Ngành Bia – Rượu còn là ngành kinh tế quan trọng, đóng góp lớn cho phát triển kinh tế - xã hội; Giải quyết lao động trực tiếp và gián tiếp cho hàng triệu lao động. Trong đó có các ngành nghề liên quan như hệ thống kinh doanh thương mại, nhà hàng, các ngành ăn theo, vận tải, cung cấp vật tư, cung cấp thiết bị, điện, nước, các ngành dịch vụ khác như tổ chức sự kiện, quảng cáo… Ngành đã cung cấp các sản phẩm đáp ứng cho nhu cầu xã hội, phục vụ khách du lịch và xuất khẩu. Đặc biệt, ngành còn tham gia các chương trình: An sinh xã hội, xóa đói giảm nghèo, xây nhà tình thương, phụng dưỡng các bà mẹ Việt Nam Anh hùng; Tích cực ủng hộ các chương trình cung cấp nước sạch cho người dân, trường học, tuyên truyền vận động người tiêu dùng uống có trách nhiệm để đảm bảo an toàn giao thông…

Cần sửa lại tên gọi và một số quy định trong dự thảo Luật
Tại Toạ đàm, các ý kiến phát biểu đều khẳng định, không thể coi rượu bia là tác hại như tên gọi của dự án luật, bởi nếu uống điều độ bia rượu còn có lợi cho sức khoẻ. Một đại biểu đã dẫn chứng thực tế về tác dụng của bia, rượu vang đối với sức khỏe. Có những người cao tuổi 80 - 90 tuổi hàng ngày vẫn uống một lượng bia, rượu vang nên sức khỏe tốt. Từ lâu, người dân đất Việt đã có có truyền thống sử dụng rượu, bia trong thờ cúng tổ tiên, lễ tết, chia sẻ chuyện vui, chuyện buồn,… Rượu, bia được sử dụng trong các buổi tiếp đãi khách, cả trong nghi thức Quốc gia như trong APEC 2006… Như vậy, không thể coi rượu, bia có tác hại được, chúng ta chỉ nên phê phán việc lạm dụng, uống quá nhiều, cái gì lạm dụng cũng không tốt, ăn cơm nhiều cũng sinh bệnh.
Các đại biểu cho rằng, tên gọi dự án Luật Phòng, chống tác hại của rượu bia là không hợp lý, cần được chỉnh sửa. Hiện nay, có khoảng 85 văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến rượu bia, vậy có cần thiết ban hành thêm luật này nữa không? Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật hiện hành quy định về sản xuất, kinh doanh và sử dụng rượu, bia khá đầy đủ; Có nhiều quy định xử lý rất nghiêm khắc đối với các hành vi vi phạm quy định về sản xuất, kinh doanh và sử dụng rượu, bia. Nếu thực hiện tốt những quy định này sẽ quản lý tốt hoạt động sản xuất, kinh doanh và sử dụng rượu, bia. Thực tế cho thấy, việc thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật còn nhiều hạn chế, nhất là trong việc quản lý hoạt động sản xuất và kinh doanh rượu dân tự nấu và việc kiểm soát rượu lậu, rượu nhái, rượu giả. Thay vì mất thêm kinh phí để ra dự luật này thì các cơ quan có trách nhiệm hãy quản lý, kiểm soát tốt việc thực thi các văn bản quy phạm pháp luật đã được ban hành.
Đại diện các doanh nghiệp sản xuất bia rượu và Hiệp hội Quảng cáo Việt Nam cho biết, việc dự thảo Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia quy định cấm quảng cáo, tài trợ các chương trình, sự kiện là đi ngược với Luật Quảng cáo, không phù hợp với thông lệ quốc tế. Trong Luật Quảng cáo đã quy định rất rõ ràng và hiện đang thực hiện rất tốt, nếu đưa ra quy định như trong dự thảo thì ngành quảng cáo sẽ thiệt hại lớn, ảnh hưởng tới các doanh nghiệp và kinh tế đất nước. Ban soạn thảo cần bỏ quy định về quảng cáo, tài trợ để tránh chồng chéo với các văn bản luật đã ban hành. Nên chăng hãy để các doanh nghiệp thực hiện theo quy chế tự quản, hiện nay, VBA và các doanh nghiệp đã và đang thực hiện tốt Quy chế marketing ngành Bia, ngành Rượu được ban hành từ năm 2010, 2011.
alt
alt
alt
alt
alt
alt
alt
alt
alt

Việc dự án luật đưa ra quy định cấm quảng cáo, khuyến mại bia rượu, quy định về giờ bán, thành lập Quỹ nâng cao sức khỏe cộng đồng gộp thuốc lá với bia rượu... cũng không phù hợp với những văn bản pháp luật hiện hành và không phù hợp với cam kết WTO. Các quy định trong dự thảo Luật còn nhiều điều chưa hợp lý cần điều chỉnh, xem xét lại. Nhất là không nên thành lập Quỹ nâng cao sức khỏe từ nguồn thu đối với rượu, bia, bởi sẽ khiến các doanh nghiệp thêm gánh nặng, chẳng khác nào thu thêm một loại thuế nữa. Việc lập quỹ không những không mang lại hiệu quả như mong muốn mà còn tác động trực tiếp đến doanh nghiệp, người tiêu dùng và kinh tế đất nước.
Đại diện Heineken Việt Nam cho biết, trong dự thảo Luật có đề cập đến phương án lập quỹ Nâng cao sức khỏe cộng đồng nhưng không đưa ra những quy định cụ thể, rõ ràng việc sử dụng, quản lý quỹ như thế nào? Theo tôi, việc lập quỹ sẽ không có hiệu quả, hãy để cho doanh nghiệp tự làm sẽ hiệu quả hơn. Trong những năm qua, Heineken Việt Nam luôn dành kinh phí để truyền thông, tuyên truyền về uống có trách nhiệm, đã uống rượu bia thì không lái xe, phối hợp với hãng taxi giảm giá để đưa người sử dụng bia về đến nhà an toàn… Mỗi năm, Heineken Việt Nam dành 14 tỷ đồng cho công tác truyền thông về uống có trách nhiệm… Nếu nộp tiền vào Quỹ như dự thảo thì ai sẽ quản lý số tiền đó, sử dụng liệu có hiệu quả không? Doanh nghiệp thêm gánh nặng thì họ sẽ tăng giá bán sản phẩm, người tiêu dùng sẽ tìm mua đồ uống không rõ nguồn gốc vì rẻ tiền, ảnh hưởng đến sức khỏe…
Các đại biểu cho rằng, vấn đề cần quan tâm hiện nay là làm sao quản lý được các loại rượu phi thương mại, rượu không rõ nguồn gốc, hướng dẫn người tiêu dùng sử dụng các loại đồ uống có chất lượng, có nhãn mác đảm bảo sức khỏe, uống có trách nhiệm, đã uống rượu, bia thì không lái xe... Theo kết quả nghiên cứu của PGS.TS. Lưu Bích Ngọc (Trưởng Đại học Kinh tế Quốc dân), hiện nay,  rượu chưa kiểm soát: Rượu do dân tự nấu (74,3%) + rượu giả (0,5%) + rượu lậu (0,2) và đồ uống khác chứa cồn (0,1). Hiện đồ uống có cồn hợp pháp: bia (23,4%) và rượu mạnh (1,3%) và rượu vang (0,2%). Việc kiểm soát rượu thủ công không hiệu quả làm Nhà nước thất thu thuế cho ngân sách lớn, ước tính ít nhất khoảng 2.000 tỷ đồng/năm (theo dự thảo Tờ trình của Bộ Y tế). Do vậy cần thiết phải có những nỗ lực đặc biệt về chính sách để xử lý vấn đề rượu không được kiểm soát. Giáo dục người tiêu dùng về đồ uống không được kiểm soát và thay đổi thái độ cũng như nhận thức sử dụng rượu bia.
Một Đại biểu Quốc hội đặt câu hỏi, dự án luật này nhằm quản lý giảm thiểu nguồn cung hay quản lý giảm mức tiêu dùng? Mà quản lý sản xuất, kinh doanh thuộc trách nhiệm của Bộ Công Thương rồi, trách nhiệm của ngành y tế là làm sao nâng cao chất lượng, khám chữa bệnh cho người dân, nâng cao y đức... Còn rượu bia đã gắn liền với văn hoá, đời sống từ lâu đời không thể không có. Nói chung, dự thảo luật còn nhiều vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu, xem xét, chỉnh sửa vì chưa hợp lý cả nội hàm và văn phong, khái niệm.
Các đại biểu lo ngại nếu hạn chế nguồn cung, tăng giá bán sản phẩm thì người tiêu dùng lại chuyển sang dùng các loại bia rượu trôi nổi, hàng lậu, hàng giả, không đảm bảo chất lượng, không rõ nguồn gốc. Như vậy, người tiêu dùng sẽ chịu thiệt thòi, nhà nước thất thu thuế... Bởi nhu cầu sử dụng rượu, bia là thực tế, nếu thiếu nguồn cung thì họ sẽ tìm các loại đồ uống rẻ tiền, không rõ nguồn gốc để sử dụng. Do đó, các cơ quan quản lý nhà nước cần nghiên cứu, xem xét kỹ việc đưa ra dự án luật này sao cho phù hợp với thực tiễn.
Tổng hợp các ý kiến tại Tọa đàm đều khẳng định cần đánh giá, xem xét kỹ về sự cần thiết xây dựng dự án Luật. Nếu cần ban hành thì nên đổi tên thành dự án Luật Kiểm soát đồ uống có cồn hoặc Luật Phòng, chống tác hại của lạm dụng đồ uống có cồn cho phù hợp với thực tế. Cần nghiên cứu, xem xét các quy định về kiểm soát nguồn cung và kiểm soát nhu cầu phù hợp với thực tế và truyền thống của Việt Nam, cần kiểm soát thật tốt rượu thủ công; Đề nghị không thành lập Quỹ nâng cao sức khỏe từ nguồn thu đối với rượu, bia; bỏ các quy định về quảng cáo trong dự thảo luật…

Nguyễn Văn


 

 

 

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

 

 

 







Liên kết website