Văn hóa uống nhìn nay mà nghĩ đến xưa
Thứ sáu, 29 Tháng 7 2022 15:53
Việc sử dụng rượu, bia có văn hoá đã trở thành nét văn hoá trong đời sống của người dân đất Việt cũng như nhiều nước trên thế giới . Văn hoá uống đã được người xưa trân trọng giữ gìn trong giao tiếp, ứng xử cũng như trong lễ nghi, thờ cúng, hiếu hỷ, lễ hội… Các bạn trẻ ngày nay hãy học các cụ ngày xưa về uống có điểm dừng, uống chừng mực hay còn gọi là tiên tửu, làm sao để các bữa tiệc đảm bảo niềm vui trọn vẹn, an toàn…

alt
 
Mỗi quốc gia, dân tộc đều có văn hoá uống với các nghi lễ, niêm luật khác nhau. Ở nước ta, văn hóa uống rượu, bia đã có từ lâu đời, nét văn hoá đó đã được lưu giữ thông qua các tác phẩm thơ ca, hội hoạ, âm nhạc… Hình ảnh bầu rượu, túi thơ đúng là phong thái của các tao nhân mặc khách, uống để có cảm hứng sáng tác chứ không phải uống để quậy phá, làm hỏng các cuộc vui như một số trường hợp lạm dụng rượu, bia. Trong bàn tiệc, chúng ta hãy thay đổi cách nghĩ từ đó thay đổi hành vi, không nên coi việc uống nhiều, uống cạn ly, cạn chén thì mới tôn trọng nhau, mới vui, mới hoà đồng. Chúng ta hay coi bia, rượu là chất xúc tác, là thứ “đưa đẩy” để bữa tiệc thêm ngon miệng và vui vẻ hơn thôi, chứ đừng lạm dụng quá, đừng ép nhau uống mà dẫn tới những hậu quả không mong muốn. Hãy luôn làm chủ bản thân, biết dừng đúng lúc, đừng cả nể, ham vui mà khổ tới thân. Ra quán cũng như tiếp khách ở nhà, lượng bia, rượu dùng cho bữa tiệc nên có giới hạn nhất định để làm sao mọi thành viên trên bàn tiệc vừa đủ vui, đảm bảo sự tỉnh táo, không quá chén. Các cụ ngày xưa quan niệm Tiên tửu là việc sử dụng rượu một cách có định lượng, uống làm sao để cảm thấy sảng khoái, thăng hoa, thậm chí còn có thể sáng tác thơ mà vẫn làm chủ được bản thân, vẫn tinh tế trong ứng xử… Được gọi là Phật tửu khi người uống biết làm chủ được bản thân, uống xong trở nên hiền lành, ngoan ngoãn đi ngủ, không làm phiền đến ai, sau giấc ngủ trở lại trạng thái bình thường. Khi mà rượu vào lời ra, người uống nói thô lỗ, chửi bới, gây gổ đánh nhau, không làm chủ được hành vi thì gọi là Tục tửu, Cuồng tửu. Trong trường hợp lợi dụng chén rượu để khích bác, mạt sát nhau, xúc phạm làm tổn thương người khác, đó là Ti tửu (ti ở đây hiểu theo nghĩa ti tiện), hay còn gọi là Cẩu tửu... Ngày xưa, các cụ rất tinh tế và đánh giá đúng từng loại người uống rượu cũng như tính cách của mỗi người thể hiện thông qua việc uống rượu. Tửu lượng và cách uống rượu của mỗi người cũng khác nhau, phụ thuộc nhiều vào nhận thức, tâm trạng, sức khoẻ của mỗi người. Những người làm chủ được bản thân, biết điểm dừng là người có bản lĩnh, có hiểu biết, nhận thức được mặt lợi, mặt hại để tự biết điều chỉnh. Có những người thể trạng, sức khoẻ không tốt nên uống 1 chén cũng say, hoặc có người uống một chút bia, rượu cũng đỏ mặt, bên cạnh đó cũng có những người tửu lượng cao hơn do thể trạng tốt.

Các bạn trẻ ngày nay hãy học tập các cụ xưa về uống có văn hoá, tránh bị người đời cười chê do không làm chủ được bản thân. Điều quan trọng là sau khi uống phải đảm bảo an toàn thông qua việc đi taxi về nhà hoặc có người nhà đón. Hãy là Tiên tửu, Phật tửu chứ đừng trở nên bê tha khi người ta gọi là Cẩu tửu, Ti tửu. Bên cạnh ý thức của mỗi người tiêu dùng trong việc nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi thì công tác quản lý, công tác tuyên truyền vận động cần phải được tăng cường để đảm bảo không xảy ra những điều đáng tiếc, làm sao để các cuộc vui được trọn vẹn.

Để uống có văn hóa, có trách nhiệm, cần ý thức và sự vào cuộc của toàn xã hội; có chế tài cần đảm bảo răn đe. Đặc biệt, cần xây dựng văn hóa tuân thủ luật pháp. Cần có sự thống nhất về nhận thức, làm sao cho giá trị văn hóa đó tiếp tục được phát huy trong xu hướng hội nhập. Uống rượu, bia đã trở thành một nét văn hoá riêng của mỗi quốc gia, song khó có thể là văn hoá khi mà vẫn có hiện tượng lạm dụng uống một cách thái quá, ảnh hưởng tiêu cực văn hóa uống mà đồng chí. Đó là chỉ số ít, chưa hiểu biết, còn lại đa phần người dân đất Việt vẫn luôn có ứng xử đúng mực trên bàn tiệc, chấp hành các quy định về an toàn giao thông như đã rượu bia thì không lái xe, triển khai hiệu quả công tác tuyên truyền về văn hoá uống, uống có trách nhiệm.  

Phú Thanh
 









  







 




 





 





Liên kết website

  Hội đồng Biên tập:
Chủ tịch: PGS. TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch VBA
Các ủy viên:
GS. TS Đinh Văn Thuận
Nhà sử học Dương Trung Quốc

Phó Tổng biên tập phụ trách:
 
Nhà báo Nguyễn Văn Chương