Nạn hàng giả, hàng kém chất lượng vẫn diễn biến phức tạp
Thứ hai, 01 Tháng 7 2013 12:00
Tại cuộc Hội thảo “Cạnh tranh lành lạnh để bảo vệ người tiêu dùng và Thương hiệu Việt” do Hiệp hội Bia – Rượu – Nước giải khát Việt Nam tổ chức ngày 14/5/2013
ông Trần Hùng Phó Cục trưởng Cục Quản lý thị trường Bộ Công Thương có bài tham luận, Tạp chí Đồ uống Việt Nam xin trích đăng bài tham luận này để bạn đọc tham khảo
Trong năm 2012, tình trạng vi phạm về hàng giả, hàng kém chất lượng tiếp tục là vấn đề gây bức xúc trong dư luận xã hội, tác động tiêu cực tới đời sống người dân; môi sinh - môi trường; sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và môi trường đầu tư. Nạn hàng giả, hàng kém chất lượng vẫn diễn biến phức tạp và xuất hiện những xu hướng mới, tinh vi hơn, chuyên nghiệp hơn và mang yếu tố nước ngoài nhiều hơn. Tuy nhiên, hiện nay chưa có chuyên đề khảo sát và nghiên cứu chính thức về tác động của hàng giả, hàng kém chất lượng đến đời sống xã hội, nhưng thực tế là ai cũng có nguy cơ sử dụng phải hàng giả. Hầu hết hàng hóa của các hãng có uy tín, có thương hiệu, được người tiêu dùng ưa chuộng đều có nguy cơ bị làm giả, làm nhái.
Nhận thức được thực trạng hàng giả, hàng kém chất lượng, thực hiện chỉ đạo của Bộ Công Thương, Lực lượng Quản lý thị trường đã có nhiều nỗ lực trong công tác đấu tranh ngăn chặn nạn hàng giả, hàng kém chất lượng, tích cực phối hợp với các ngành chức năng trong việc kiểm tra, kiểm soát và xử lý các vụ việc vi phạm về hàng giả, hàng kém chất lượng mang lại những kết quả khả quan, tác động tích cực đối với thị trường. Trong năm 2012, lực lượng quản lý thị trường cả nước đã phát hiện, xử lý 13,101 vụ hàng giả, kém chất lượng và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, xử phạt vi phạm hành chính 53,833,971,000 đồng, trị giá hàng hóa vi phạm 27,429,949,000 đồng. Quý I năm 2013 phát hiện, xử lý: 3,115 vụ; xử phạt vi phạm hành chính 13,551,859,000 đồng; trị giá hàng vi phạm 13,120,460,000 đồng.
Tuy đạt được những kết quả quan trọng nêu trên nhưng nhìn chung chưa đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của Chính phủ, của Ban chỉ đạo 127-TW. Kết quả xử lý chưa phản ánh đúng thực tế vi phạm trên thị trường, công tác đấu tranh chống sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng kém chất lượng vẫn còn nhiều bất cập và hạn chế. Tình trạng này do các nguyên nhân chủ yếu là:
Một là phương thức, thủ đoạn vi phạm ngày càng tinh vi: đã có sự phân công chặt chẽ, có đối tượng chuyên sản xuất các loại bao bì, tem, nhãn giả; hàng giả được sản xuất dưới dạng gia công sản phẩm chưa hoàn chỉnh (bán sản phẩm) ở một nơi, sau đó đặt gia công ở một nơi khác để lắp ráp, đóng gói thành phẩm; thành phẩm sau khi có đơn đặt hàng mới được gắn nhãn mác giả mạo nhãn hiêu, nguồn gốc xuất xứ hàng hóa và giao liền cho khách hàng đặt mua, sản xuất đến đâu tiêu thụ đến đó, không cất trữ chờ tiêu thụ; đăng ký tên doanh nghiệp trùng với nhãn hiệu đã được bảo hộ để lừa dối người tiêu dùng...
Hai là đối tượng vi phạm ngày càng đa dạng, lẩn khuất trong các làng nghề, các khu công nghiệp, các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, các hợp tác xã... nên rất khó phát hiện; xuất hiện có yếu tố móc nối với cá nhân và tổ chức nước ngoài làm hàng giả, nhất là giả mạo xuất xứ đưa vào Việt Nam.
Ba là chế tài xử lý vi phạm chưa đủ sức răn đe, chủ yếu vẫn là xử lý vi phạm hành chính, ít vụ việc bị khởi tố hình sự.
Bốn là hiện nay có rất nhiều cơ quan thực thi có thẩm quyền xử lý hàng giả dẫn đến chức năng nhiệm vụ bị chồng chéo; cơ chế phối hợp vẫn chưa được đồng bộ, chặt chẽ, lực lượng phân tán, hoạt động rời rạc.
Bốn là một số chủ thể quyền bị xâm phạm chưa hợp tác với lực lượng chức năng vì tâm lý cho rằng phát hiện hàng giả đối với sản phẩm của mình sẽ làm ảnh hưởng đến uy tín sản phẩm.
Năm là kiến thức và trình độ nghiệp vụ của các cán bộ, công chức quản lý thị trường còn hạn chế, đặc biệt là kiến thức về luật pháp quốc tế mà Việt Nam đã tham gia và kinh nghiệm giải quyết các tranh tụng có yếu tố nước ngoài.
Sáu là trang thiết bị, phương tiện và nguồn nhân lực của quản lý thị trường phục vụ công tác kiểm tra, kiểm soát hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ còn hạn chế (lực lượng quản lý thị trường cả nước chỉ có 12 đội chuyên trách chống hàng giả tập trung tại các thành phố lớn trực thuộc Trung ương), kinh phí giám định, tiêu hủy hàng giả, hàng xâm phạm quyền SHTT chưa được đảm bảo.
Bảy là ý thức cộng đồng về hàng giả, hàng nhái còn nhiều hạn chế, nhiều người phản đối hàng giả nhưng không có hành động chống hàng giả để bảo vệ mình và cộng đồng. Trong khi đó, một bộ phận người tiêu dùng lại sẵn sàng mua hàng giả, hàng nhái để sử dụng vì giá rẻ. Nhìn chung mặt bằng nhận thức người dân ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa còn thấp nên những khu vực này là thị trường cho hàng giả, hàng nhái tiêu thụ.    
alt   
Trong năm 2013, kinh tế thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng được dự báo tiếp tục gặp khó khăn, nhất là các ngành sản xuất, kinh doanh hàng hóa tiêu dùng ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, thu nhập của người dân. Nạn hàng giả, hàng kém chất lượng vẫn sẽ diễn biến phức tạp, đặc biệt là tình trạng các doanh nghiệp nước ngoài đẩy mạnh việc xuất khẩu vào Việt Nam các mặt hàng giả, hàng kém chất lương, không bảo đảm an toàn. Các đối tượng vi phạm trong nước cấu kết với các đối tượng nước ngoài để sản xuất, đặt hàng thành phẩm nhập về Việt Nam, nhập linh kiện, nguyên liệu từ nước ngoài vào Việt Nam lắp ráp, sang chiết, đóng gói để bán tại thị trường nội địa, điển hình là các trường hợp giả mạo xuất xứ Việt Nam, giả mạo các thương hiệu đang được ưa chuộng tại Việt Nam.
Để hạn chế được tình trạng vi phạm về hàng giả, hàng kém chất lượng gây bức xúc cho người tiêu dùng, doanh nghiệp và xã hội, Cục Quản lý thị trường đề ra các giải pháp trong thời gian tới:
1. Hoàn thiện và trình Chính phủ Chương trình Quốc gia về chống buôn lậu, hàng giả và gian lận thương mại để định hướng hoạt động cho các lực lượng thực thi giai đoạn 2013 - 2020.
2. Tăng cường thực thi Nghị định số 08/2013/NĐ-CP ngày 10 tháng 01 năm 2013 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả; tiếp tục rà soát, kiến nghị sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật còn chồng chéo, mâu thuẫn;
3. Tiếp tục chỉ đạo các Chi cục quản lý thị trường địa phương tăng cường công tác quản lý địa bàn, quan tâm chỉ đạo công tác chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; Chú trọng các mặt hàng trọng điểm như xăng dầu, phân bón, thức ăn chăn nuôi, thực phẩm (sữa, đồ uống có cồn, nước uống đóng chai), mũ bảo hiểm, thuốc lá.... Chỉ đạo triển khai công tác thực thi cần thống nhất, toàn diện nhằm tạo được hiệu ứng tốt trên thị trường. 
4. Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu về hàng giả để phục vụ công tác chuyên môn đồng thời hỗ trợ và tư vấn cho doanh nghiệp, người tiêu dùng trong việc phòng chống hàng giả;
5. Tăng cường hợp tác với các Hiệp hội ngành nghề/ các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh trong công tác thực thi.
6. Tổ chức phối hợp với các lực lượng chức năng khác để tạo thuận lợi cho công tác kiểm tra, xử lý vi phạm về hàng giả, hàng kém chất lượng và xâm phạm quyền SHTT của lực lượng QLTT.
7. Tăng cường công tác đào tạo, tập huấn kiến thức pháp lý cho cán bộ, công chức quản lý thị trường.
alt
Cuộc đấu tranh đối với vấn nạn hàng giả, và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ là công việc không chỉ của riêng một lực lượng, doanh nghiệp hay cá nhân mà phải là công việc của toàn xã hội. Thay mặt Cục Quản lý thị trường Bộ Công Thương, tôi đề nghị trong thời gian tới các bộ, ngành cần: (1) Sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật (trong đó có Nghị định 97/2010/NĐ-CP còn rất nhiều bất cập như vấn đề thẩm quyền, Nghị định 54/2009/NĐ-CP); (2) Nâng cao năng lực thực thi: nâng cấp hệ thống tổ chức của Lực lượng Quản lý thị trường, tăng cường đào tạo chuyên môn (đặc biệt là đào tạo về kiểm soát chất lượng hàng hóa, quyền sở hữu trí tuệ), (3) Tăng cường phối kết hợp chặt chẽ hơn nữa giữa các cơ quan thực thi pháp luật (công tác phối hợp phải có trọng tâm, trọng điểm, có chương trình, phương án cụ thể để nhằm tạo hiệu ứng tích cực trên thị trường); (4) Bố trí kinh phí cho các cơ quan thực thi để phục vụ công tác kiểm tra, xử lý vi phạm (đặc biệt là là trang thiết bị chuyên dụng, tiêu hủy hàng hóa,…). Bên cạnh đó các cơ quan thực thi phải tích cực và chủ động phối hợp với các doanh nghiệp, các hiệp hội, các cơ quan truyền thông trong công tác thực thi và tuyên truyền nâng cao ý thức của các tổ chức, cá nhân kinh doanh và người dân. Có làm được như vậy thì chúng ta mới có nguồn lực tổng hợp đủ mạnh để từng bước đẩy lùi được vấn nạn hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, giúp các doanh nghiệp xây dựng và phát triển thương hiệu, bảo vệ quyền lợi, an toàn của người tiêu dùng, góp phần xây dựng nền kinh tế Việt Nam ngày càng vững mạnh. Kính chúc các Đại biểu dồi dào sức khỏe và thành công.

Nguyễn Văn

Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

 




   





 




Liên kết website

Hỗ trợ trực tuyến

My status

Thống kê truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay11216
mod_vvisit_counterHôm qua20675
mod_vvisit_counterTuần này63027
mod_vvisit_counterTuần trước98880
mod_vvisit_counterTháng này296496
mod_vvisit_counterTháng trước447982
mod_vvisit_counterTất cả42099245
  Hội đồng Biên tập:
Chủ tịch: PGS. TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch VBA
Các ủy viên:
GS. TS Đinh Văn Thuận
Nhà sử học Dương Trung Quốc

Phó Tổng biên tập phụ trách:
 
Nhà báo Nguyễn Văn Chương