Làm thế nào để ngăn chặn được ngộ độc rượu?
Thứ tư, 12 Tháng 3 2014 09:07
Sau vụ ngộ độc Rượu nếp 29 Hà Nội (do Công ty CP Xuất nhập khẩu 29 Hà Nội có trụ sở ở Long Biên, Hà Nội sản xuất) làm 6 người tử vong ở Quảng Ninh đã gióng lên hồi
chuông cảnh báo về tình trạng mất an toàn của các loại rượu giả, rượu nhái, rượu không rõ nguồn gốc... Hiện nay, chất lượng rượu thủ công, rượu thuốc cũng đang bị thả nổi trên thị trường, khiến người tiêu dùng lo lắng…
Từ rượu mất vệ sinh…
Chúng tôi đã thực hiện cuộc hành trình về làng Vân (thôn Yên Viên, xã Vân Hà, huyện Việt Yên, Bắc Giang), làng Đại Lâm (xã Tam Đa, huyện Yên Phong, Bắc Ninh) và một số địa phương khác để nắm bắt tình hình sản xuất rượu thủ công hiện nay. Quả thực, có đến tận nơi mới biết được chất lượng sản phẩm, quy trình sản xuất và vấn đề an toàn của rượu thủ công như thế nào. Bằng cảm quan chúng tôi nhận thấy, người sản xuất rượu thủ công vẫn chưa quan tâm đến công tác vệ sinh, môi trường, có những hộ khu sản xuất rượu và chum chứa rượu đặt ngay cạnh chuồng lợn hoặc nơi ẩm thấp, bụi bặm. Chúng tôi đến một hộ nấu rượu tên H. (ở thôn Yên Viên) khi chủ nhà đang cố gắng hoàn thành nốt công đoạn nấu rượu. Những vật dụng như nồi, vòi, bể nước làm lạnh, xô chậu, chum… phục vụ cho nấu rượu của gia đình trông rất lem nhem, cáu bẩn. Các chum, bình chứa rượu được đặt cách chuồng lợn chỉ chừng vài mét, đứng hỏi chuyện gia chủ mà tôi không chịu nổi bởi các loại mùi bốc lên…  
alt
Toạ đàm công tác An toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh rượu do VBA tổ chức.
Khu nấu rượu của chủ nhà tên A. (người cùng thôn) cũng rất nhếch nhác, các chum vại, can đựng rượu đều trông mất vệ sinh. Nắp chum được đậy bằng tấm nilon nhưng đều bụi bẩn, dính kết lâu ngày. Khu nấu rượu và các chum chứa rượu được đặt ở nhà bếp ẩm thấp, tối om. Chưa ai kiểm chứng chất lượng của các loại rượu này như thế nào, nhưng nhìn bằng mắt thường đã thấy sợ.
Do tận dụng bỗng, bã để chăn nuôi lợn nên hầu hết các hộ nấu rượu đều xây dựng khu nuôi lợn gần nhà bếp cho tiện cả “đôi đường” vừa nấu rượu, vừa cho lợn ăn… Vì thế, vệ sinh môi trường nơi nấu rượu không được đảm bảo. Tới một số hộ nấu rượu ở thôn Đại Lâm, xã Tam Đa cũng có tình trạng bã sắn ngổn ngang nơi sản xuất rượu, bốc mùi khó chịu. Trước cổng và trong sân các hộ sản xuất rượu đều thấy những thùng phuy màu xanh cao ngất…
alt
Sản xuất rượu thủ công.
Khi chúng tôi hỏi về việc sử dụng men gì để nấu rượu, một số hộ ở thôn Yên Viên và Đại Lâm đều không trả lời rõ ràng, có người bảo mua men của một hộ trong làng, có người lại bảo mua ở nơi khác, có hộ nói gia đình tự làm men… Qua tìm hiểu được biết, số hộ làm nắm men thuốc Bắc bây giờ cũng giảm, thôn Yên Viên hiện chỉ còn 2 hộ làm nấm men.
Đến rượu không rõ nguồn gốc gây ngộ độc…
Theo ông Lâm Quốc Hùng – Trưởng phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm, Cục An toàn Thực phẩm (Bộ Y tế): Hiện nay, về đối tượng sản xuất, kinh doanh rượu được chia làm 2 nhóm rõ rệt: Nhóm 1 là các công ty sản xuất lớn, công nghệ chuẩn hóa, việc giám sát đúng như công bố, đảm bảo an toàn… Nhóm 2 là các sản phẩm rượu làng nghề, rượu dân tự nấu, các cơ sở nhỏ lẻ… không kiểm soát được. Trên thị trường hiện có tới 80% rượu không nhãn mác, nguồn gốc xuất xứ, rượu dân tự nấu. Có nhiều nơi không phải làng nghề cũng nấu rượu… Trong vụ ngộ độc rượu 29 Hà Nội ở Quảng Ninh (Công ty CP Xuất nhập khẩu 29 Hà Nội có trụ sở ở Long Biên, Hà Nội sản xuất), hàm lượng Methanol vượt ngưỡng cho phép tới trên 2.000 lần thì bò còn chết nói gì đến người. Với 10.000 lít rượu (lô 12/10/2013), hàm lượng Methanol gấp 1.950 – 2.010 lần nếu không được phát hiện, ngăn chặn kịp thời sẽ là đại họa. Theo thống kê của Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), tính từ năm 2007 đến năm 2012, cả nước xảy ra gần 40 vụ ngộ độc rượu làm hơn 250 người ngộ độc, trong đó có 69 người chết. Mười tháng đầu năm 2013, cả nước ghi nhận 4 vụ ngộ độc thực phẩm liên quan rượu, trong đó có 8 người chết.
alt
Từ những vụ ngộ độc rượu trong những năm gần đây cho thấy, nạn nhân của tình trạng rượu mất an toàn, rượu không rõ nguồn gốc là những người lao động, người nghèo ở vùng sâu vùng xa, vùng nông thôn do nhận thức về an toàn thực phẩm còn hạn chế và do điều kiện kinh tế khó khăn. Các cá nhân, cơ sở sản xuất nhỏ lẻ thường làm nhái, làm giả các thương hiệu có uy tín để tiêu thụ ở thị trường các tỉnh theo kiểu “lập lờ đánh lận con đen”, khiến người tiêu dùng bị nhầm lẫn.
Theo Cục An toàn Thực phẩm, các vụ ngộ độc rượu trong năm 2013 phần lớn là do sử dụng cồn Methanol để pha rượu (giá thành rẻ, dễ pha chế, khó phát hiện bằng cảm quan); Hoặc có vùng mua cồn về pha, mua nhầm cồn công nghiệp, khi uống phải rượu này gây ngộ độc, dẫn tới tử vong, Rượu ngâm các loại cây theo kinh nghiệm dân gian cũng lợi bất cập hại, có người đã ngâm nhầm cây độc uống vào càng gây hậu quả khó lường, nhưng chưa kiểm soát được. Hiện nay, ngay cả trong Nghị định 94 CP/2012 về sản xuất và kinh doanh rượu cũng chưa đưa nội dung điều kiện sản xuất, kinh doanh rượu ngâm, rượu thuốc vào trong quy định…
Kiểm soát bằng cách nào?
Mới đây, Hiệp hội Bia – Rượu – NGK Việt Nam đã tổ chức Tọa đàm “An toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh rượu” nhằm phản ánh thực trạng sản xuất, kinh doanh rượu hiện nay và lấy ý kiến của các cơ quan chức năng để có những giải pháp quản lý, kiểm soát, nhất là đối với rượu làng nghề, rượu không rõ nguồn gốc.
Ông Lâm Quốc Hùng – Trưởng phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm (Cục An toàn Thực phẩm – Bộ Y tế) cho rằng: “Nhà sản xuất, kinh doanh phải chịu trách nhiệm về chất lượng an toàn thực phẩm khi đưa tới tay người tiêu dùng... Hiện nay, hệ thống quản lý, Luật ATTP chức năng quản lý thuộc lĩnh vực ngành, UBND các cấp chịu trách nhiệm quản lý nhà nước về địa giới, địa lý, còn bộ ngành quản lý trong lĩnh vực ngành đó; chính quyền các cấp có quyền tổ chức các cuộc kiểm tra liên ngành tới các cơ sở sản xuất, kinh doanh rượu trên địa bàn quản lý… Ngoài việc tăng cường giám sát thì các nhà sản xuất, người tiêu dùng cũng cần thay đổi hành vi trong sản xuất và sử dụng rượu. Rượu không nhãn mác mà người tiêu dùng không sử dụng thì sẽ không phát triển được”.
alt
Những thùng phuy trước cổng nhà dân ở làng Đại Lâm (Bắc Ninh).
Ông Nguyễn Phú Cường – Phó vụ trưởng Vụ Khoa học Công nghệ (Bộ Công Thương) cho biết: Hiện nay, văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến sản xuất, kinh doanh rượu là khá đầy đủ. Vấn đề chính là việc thực thi các điều luật đó như thế nào, công tác kiểm tra, giám sát ra sao… Chúng ta đang áp dụng mô hình quản lý ATTP gồm: Chính phủ, các bộ Y tế, Công Thương, NN&PTNT, UBND tỉnh, thành phố Trung ương, các sở, UBND quận, huyện, UBND thị trấn, xã, phường…
Đại diện Cục Quản lý Thị trường (Bộ Công Thương) cho rằng, năm 2016, mỗi xã phường sẽ có một tổ quản lý thị trường để tăng cường quản lý, kiểm tra, kiểm soát việc sản xuất, kinh doanh rượu. Mong rằng, Hiệp hội và doanh nghiệp tích cực cung cấp thông tin cho chúng tôi để có biện pháp xử lý kịp thời.
Các nhà quản lý thì dựa trên luật pháp và nhiều cơ quan bộ ngành cùng tham gia quản lý, nhưng trên thực tế thì không có một đầu mối nào chịu trách nhiệm cuối cùng và kết quả thu được là rất hạn chế. Vậy làm thế nào để giảm được rượu lậu, rượu không an toàn đang là câu hỏi mà không có lời giải?

Văn Nguyễn

Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

 




   





 




Liên kết website

Hỗ trợ trực tuyến

My status

Thống kê truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay10200
mod_vvisit_counterHôm qua18654
mod_vvisit_counterTuần này56935
mod_vvisit_counterTuần trước108224
mod_vvisit_counterTháng này398628
mod_vvisit_counterTháng trước447982
mod_vvisit_counterTất cả42201377
  Hội đồng Biên tập:
Chủ tịch: PGS. TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch VBA
Các ủy viên:
GS. TS Đinh Văn Thuận
Nhà sử học Dương Trung Quốc

Phó Tổng biên tập phụ trách:
 
Nhà báo Nguyễn Văn Chương