Chương trình Hợp tác “Bảo tồn tài nguyên nước tại Vườn Quốc gia Xuân Sơn tỉnh Phú Thọ, Khu Bảo tồn Thiên nhiên - Văn hóa Đồng Nai tỉnh Đồng Nai, và Khu Bảo tồn Sinh thái Đồng Tháp Mười tỉnh Tiền Giang” sẽ được thực hiện trong vòng 4 năm với tổng ngân sách 30 tỷ đồng, do HEINEKEN Việt Nam tài trợ. Theo kế hoạch, các hệ sinh thái ở vùng đầu nguồn quan trọng của các lưu vực sông này sẽ được phục hồi bằng nhiều giải pháp khác nhau, góp phần nâng cao khả năng điều tiết, cung cấp nước cho cộng đồng và các hoạt động nông nghiệp và sản xuất ở vùng hạ du của các lưu vực sông quan trọng này.
 

Chương trình là một phần trong chiến lược bảo tồn nguồn nước, hướng đến hiện thực hóa tham vọng của HEINEKEN Việt Nam. Theo đó, đến năm 2025, 100% lượng nước sẽ được bù hoàn – nghĩa là HEINEKEN Việt Nam sẽ hoàn trả lại thiên nhiên lượng nước bằng lượng nước trong toàn bộ sản phẩm. Đồng thời chương trình cũng nhằm mục tiêu phục hồi tính nguyên vẹn hệ sinh thái và đa dạng sinh học tại khu vực sông Tiền, sông Sài Gòn - Đồng Nai và sông Hồng của WWF - Việt Nam.
 

 

Chương trình sẽ được triển khai tại các lưu vực sông trọng điểm – bao gồm Vườn Quốc gia Xuân Sơn, Khu Bảo tồn Thiên nhiên - Văn hóa Đồng Nai và Khu Bảo tồn Sinh thái Đồng Tháp Mười. Đây là những khu vực có giá trị bảo tồn đa dạng sinh học và giá trị kinh tế xã hội cao đối với các địa phương. Tuy nhiên, việc khai thác quá mức tài nguyên nước, rừng và đất; việc quản lý chưa hiệu quả các nguồn thải; cùng với các tác động của biến đổi khí hậu đã khiến cho tài nguyên nước tại đây bị suy giảm về số lượng và suy thoái về chất lượng.

“Bảo tồn nguồn nước là một trong những ưu tiên hàng đầu trong chiến lược phát triển bền vững tại HEINEKEN Việt Nam, nhất là khi sản phẩm bia của chúng tôi có đến 95% là nước,” - Bà Holly Bostock, Giám đốc Ngoại vụ Cấp cao HEINEKEN Việt Nam cho biết. “Trong sản xuất, chúng tôi luôn nỗ lực tăng hiệu suất sử dụng nước và tăng cường tuần hoàn nước. Bên cạnh đó, chúng tôi còn đặt tham vọng đạt mức bù hoàn 100% đối với lượng chúng tôi sử dụng để làm ra các sản phẩm của mình. Chương trình hợp tác bảo tồn và phục hồi nguồn nước với WWF-Việt Nam sẽ giúp cải thiện chất lượng nước cũng như cơ chế quản lý nước tại 3 lưu vực sông quan trọng đổ vào những nơi chúng tôi có nhà máy tại Tp. Hồ Chí Minh, Hà Nội và Tiền Giang. Chương trình với những ảnh hưởng tích cực và toàn diện đến môi trường và cộng đồng là một phần quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững “Vì Một Việt Nam Tốt Đẹp Hơn” của chúng tôi.

“Chương trình được thiết kế theo cách tiếp cận tổng hợp nhằm giải quyết các vấn đề an ninh nguồn nước dựa vào các giải pháp thuận theo tự nhiên và dựa vào cộng đồng,” - Ông Hoàng Việt, Quản lý chương trình Nước của WWF-Việt Nam cho biết. “Với những cam kết mạnh mẽ và hợp tác chặt chẽ của Vụ Hợp tác Quốc tế, Vụ Quản lý Nguồn nước, Tổng cục Thuỷ lợi và Vụ Quản lý Rừng Đặc dụng, Tổng cục Lâm nghiệp thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và các địa phương tham gia, cùng với sự hỗ trợ tích cực từ HEINEKEN Việt Nam trong Chương trình hợp tác này, WWF-Việt Nam tin tưởng là các hệ sinh thái nước ngọt quan trọng của Việt Nam sẽ được bảo vệ và phát triển bền vững, gia tăng nguồn cung cấp nước cho con người và thiên nhiên, trong bối cảnh thiếu nước ở vùng hạ du các con sông ngày càng gia tăng, đặc biệt trong mùa khô. Chúng tôi hy vọng việc thực hiện Chương trình hợp tác này sẽ đưa ra các bài học kinh nghiệm để thúc đẩy các doanh nghiệp khác cùng tham gia trong công tác bảo vệ an ninh nguồn nước, phục vụ bền lâu cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp cũng như lợi ích của cộng đồng.

 

Chương trình đặt mục tiêu đến năm 2025, các hệ sinh thái nước ngọt quan trọng thuộc Khu Bảo tồn Thiên nhiên – Văn hoá Đồng Nai, Khu Bảo tồn Sinh thái Đồng Tháp Mười và Vườn Quốc gia Xuân Sơn sẽ được phục hồi, bảo vệ và các cộng đồng trong khu vực sẽ thực hiện các thói quen mới trong cuộc sống và sinh hoạt, giúp bảo vệ, phục hồi và tiết kiệm để hướng tới mục tiêu bảo tồn 3 tỷ lít nước mỗi năm cho môi trường cũng như sản xuất và hoạt động nhân sinh ở vùng hạ du của các lưu vực sông. Trong đó, dự kiến:

•    Gần 2 tỷ lít nước sẽ được gia tăng mỗi năm thông qua hoạt động nuôi dưỡng, làm giàu 1.100 ha rừng tự nhiên trên cả 3 lưu vực sông.
•    200 triệu lít nước mỗi năm sẽ được gia tăng từ hoạt đồng trồng mới, bổ sung 32,3 ha rừng gỗ lớn và cây bản địa.
•    800 triệu lít nước sẽ được bù hoàn mỗi năm riêng tại Khu bảo tồn sinh thái Đồng Tháp Mười thông qua việc nghiên cứu và áp dụng kế hoạch quản lý và điều tiết chế độ thuỷ văn phù hợp.
•    Ngoài ra, các cộng đồng sinh sống trong các vùng lõi và vùng đệm của Khu Bảo tồn Thiên nhiên - Văn hoá Đồng Nai và Vườn Quốc gia Xuân Sơn sẽ được đào tạo để cùng tham gia thay đổi thói quen sinh hoạt và sản xuất để giảm tác động đến nguồn nước, tham gia các hoạt động trồng và giữ rừng.
 

 

Chương trình hợp tác giữa WWF-Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn và HEINEKEN Việt Nam hướng đến có thể trở thành mô hình mẫu trong hợp tác Công - Tư trong công tác bảo vệ và phát triển rừng đầu nguồn, bảo tồn và phát triển nguồn nước ở các lưu vực sông quan trọng, phù hợp với cách tiếp cận toàn xã hội chung tay giải quyết thách thức đảo chiều mất đa dạng sinh học tại Việt Nam.

Lê Anh