Sáng 4/11, Báo Công Thương tổ chức Tọa đàm “An toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh bia, rượu và nước giải khát: Trách nhiệm doanh nghiệp - niềm tin người tiêu dùng”. Tọa đàm là diễn đàn trao đổi, đánh giá những nguy cơ mất an toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh đồ uống, trong đó đáng lo ngại là tình trạng bia, rượu, nước giải khát không rõ nguồn gốc, cơ sở nhỏ lẻ, hàng lậu, hàng nhái, hàng giả; từ đó nhận diện khó khăn trong quá trình thực thi các quy định pháp luật để đóng góp ý kiến vào quá trình hoàn thiện chính sách, pháp luật về an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.
Ông Nguyễn Tiến Cường - Phó Tổng Biên tập Báo Công Thương phát biểu khai mạc Tọa đàm
Tham gia Tọa đàm có ông Phạm Văn Quân – Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp, ông Nguyễn Tiến Cường - Phó Tổng biên tập Báo Công Thương, đại diện các cục, vụ thuộc Bộ Công Thương, đại diện các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội ngành hàng, chuyên gia, đại diện các doanh nghiệp bia, rượu, nước giải khát và người tiêu dùng.
Phát biểu khai mạc Tọa đàm, ông Nguyễn Tiến Cường - Phó Tổng biên tập Báo Công Thương nhấn mạnh, an toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh bia, rượu và nước giải khát cần được kiểm soát xuyên suốt chuỗi cung ứng, từ nguyên liệu đầu vào, sản xuất, chế biến đến vận chuyển, bảo quản và phân phối. Đây không chỉ là yêu cầu bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng mà còn liên quan trực tiếp đến uy tín doanh nghiệp và môi trường cạnh tranh trên thị trường.
Theo báo cáo của bộ, ngành liên quan, năm 2025, các cơ quan chức năng đã kiểm tra 4.105 cơ sở sản xuất rượu, bia tại 29/34 tỉnh, thành phố, trong đó có 3.713 cơ sở đủ điều kiện, chiếm 90,45%. Cùng năm, lực lượng quản lý thị trường xử lý 210 vụ vi phạm liên quan đến rượu, bia, phạt hành chính hơn 3 tỷ đồng. Trên các sàn thương mại điện tử, gần 4.255 sản phẩm bị gỡ bỏ và 1.902 gian hàng vi phạm bị ngăn chặn. Đó là thực trạng của các cơ sở nhỏ lẻ, không đủ điều kiện, không đảm bảo an toàn thực phẩm... Những con số trên cho thấy công tác quản lý đã được triển khai trên nhiều địa bàn và phương thức kinh doanh, song nguy cơ vi phạm vẫn hiện hữu, đặc biệt trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển nhanh chóng.
Các đại biểu tham gia Tọa đàm
Tham luận tại Tọa đàm, bà Nguyễn Hương Giang - chuyên viên cao cấp, Phòng Công nghiệp tiêu dùng, Thực phẩm - Cục Công nghiệp cho biết, cần rà soát đồng bộ các quy định về an toàn thực phẩm, kinh doanh rượu và phòng, chống tác hại của rượu, bia, tránh chồng chéo, thiếu thống nhất trong thực thi. Cùng với cải cách thủ tục hành chính, công tác quản lý cần chuyển mạnh sang hậu kiểm dựa trên đánh giá nguy cơ, tăng cường truy xuất nguồn gốc, dữ liệu điện tử và phối hợp liên ngành; đồng thời phân định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý và doanh nghiệp.
Ông Nguyễn Đức Thịnh - Phó Tổng Thư ký, Phó ban Truyền thông và Phổ biến kiến thức, Hội Khoa học Kỹ thuật An toàn Thực phẩm Việt Nam cho rằng, bảo đảm an toàn thực phẩm không thể chỉ dựa vào một phiếu kiểm nghiệm hay hồ sơ chứng nhận mà phải được kiểm soát có hệ thống, xuyên suốt từ nguyên liệu đầu vào, sản xuất, bảo quản, vận chuyển đến phân phối và truy xuất nguồn gốc. Một mẫu thành phẩm đạt yêu cầu không đồng nghĩa toàn bộ quy trình đã được kiểm soát an toàn.
Do đó, doanh nghiệp cần vận hành thực chất các hệ thống quản lý như GMP, SSOP, HACCP, kiểm soát chặt chẽ từng công đoạn và duy trì trách nhiệm đối với sản phẩm ngay cả khi đã đưa ra thị trường. Công tác quản lý cũng cần chuyển từ tư duy kiểm tra, xử lý khi xảy ra sự cố sang chủ động phòng ngừa, từ tiền kiểm sang hậu kiểm, lấy kiểm soát quá trình và quản lý rủi ro trên toàn chuỗi làm nền tảng bảo vệ người tiêu dùng.
Ông Nguyễn Văn Chương - Ủy viên Ban Chấp hành Hiệp hội VBA, Tổng Biên tập Tạp chí Đồ uống Việt Nam trao đổi tại phiên thảo luận với chủ đề “Từ nhà máy đến bàn ăn – Làm thế nào để đảm bảo an toàn thực phẩm”
Tham gia phiên thảo luận với chủ đề “Từ nhà máy đến bàn ăn – Làm thế nào để đảm bảo an toàn thực phẩm”, ông Nguyễn Văn Chương - Ủy viên Ban Chấp hành Hiệp hội VBA, Tổng Biên tập Tạp chí Đồ uống Việt Nam cho biết, các doanh nghiệp Bia – Rượu – Nước giải khát Việt Nam luôn tuyệt đối tuân thủ các quy định về chất lượng, an toàn thực phẩm, tiên phong trong đầu tư công nghệ trang thiết bị hiện đại, tự động hóa dây chuyền sản xuất khép kín, kiểm soát nghiêm ngặt nguyên liệu đầu vào và chất lượng đầu ra nên các sản phẩm đến tay người tiêu dùng đều đảm bảo an toàn thực phẩm. Trong ngành có các thương hiệu nhiều năm liền đạt Thương hiệu Quốc gia, có những sản phẩm đạt các giải thưởng uy tín trên thế giới; có các doanh nghiệp tiêu biểu trong phát triển bền vững, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh. Có doanh nghiệp nước giải khát đầu tư công nghệ chiết lạnh vô trùng Aseptic, tiên phong sử dụng công nghệ này vì mục tiêu phát triển kinh tế tuần hoàn; có hai nhà máy nước giải khát mới xây dựng đạt tiêu chuẩn LEED Gold.
Bên cạnh đó, thương hiệu rượu uy tín tại Việt Nam đã làm chủ công nghệ lên men và chưng cất 8 tháp đa áp suất để tách methanol/aldehyde và các tạp chất khác cho sản phẩm rượu tinh khiết, an toàn cho người sử dụng. Đối với sản phẩm nhập khẩu chính ngạch, sản phẩm được sản xuất tại các cơ sở có hệ thống quản lý chất lượng, đồng thời khi vào Việt Nam tiếp tục chịu các yêu cầu về công bố, nhập khẩu, nhãn hàng hóa, truy xuất nguồn gốc và hậu kiểm nên chất lượng được đảm bảo. Đó là các thương hiệu tiêu biểu trong ngành như Heineken, SABECO, HABECO, Carlsberg, AB InBev, Tân Hiệp Phát, Coca-Cola, Suntory Pepsico, HALICO, Pernod Ricard Việt Nam,...
Đại diện Hiệp hội VBA cũng chia sẻ nguy cơ mất an toàn thực phẩm đáng lo ngại hiện nay chủ yếu đến từ rượu không rõ nguồn gốc, rượu pha chế, sản phẩm trôi nổi, không có nhãn mác và thông tin xuất xứ rõ ràng. Tình trạng bia cỏ, bia giá rẻ cũng cần được quan tâm kiểm soát. Vì vậy, bên cạnh trách nhiệm của doanh nghiệp thì người tiêu dùng cũng cần nâng cao nhận thức, tìm hiểu về sản phẩm trước khi lựa chọn sử dụng. Không nên lựa chọn sản phẩm chỉ vì giá rẻ mà cần chú trọng đến uy tín thương hiệu, nguồn gốc và chất lượng sản phẩm để đảm bảo an toàn, sức khỏe cho bản thân và gia đình.
Phiên thảo luận với chủ đề “Từ nhà máy đến bàn ăn - Làm thế nào để đảm bảo an toàn thực phẩm”
Về giải pháp, cần tăng cường truyền thông để người tiêu dùng nhận biết hàng thật, hàng giả, hàng nhái; sử dụng sản phẩm bia, rượu, nước giải khát một cách điều độ, có văn hóa, có trách nhiệm. Các doanh nghiệp sản xuất có trách nhiệm đảm bảo tất cả các khâu trong quy trình sản xuất để đưa ra thị trường sản phẩm an toàn, chất lượng, đồng thời có hướng dẫn để người tiêu dùng nhận biết thông qua trang web của đơn vị và cơ quan truyền thông chuyên ngành. Nhằm đảm bảo sức khỏe của người tiêu dùng, công tác quản lý nên xem xét có quy định tạo điều kiện để doanh nghiệp rượu chính thống có thể tự giới thiệu sản phẩm của mình. Một thực tế băn khoăn hiện nay là trong khi các doanh nghiệp chính thống tuân thủ các quy định về quảng cáo thì các cơ sở tư nhân, rượu dân tự nấu lại “vô tư” giới thiệu sản phẩm rượu trên các nền tảng mạng xã hội, dẫn tới cạnh tranh không lành mạnh...
Trong những năm qua, Hiệp hội VBA đã tích cực phối hợp với các bộ, ngành, Ban chỉ đạo 389 trong công tác phòng, chống hàng lậu, hàng giả, hàng nhái nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và bảo vệ các doanh nghiệp làm ăn chân chính. Bên cạnh đó, Hiệp hội VBA và các doanh nghiệp trong ngành còn có nhiều hoạt động thể hiện trách nhiệm với cộng đồng, truyền thông về chăm sóc sức khỏe chủ động, sử dụng đồ uống một cách điều độ, không lạm dụng, chấp hành các quy định về an toàn giao thông để đảm bảo an toàn, sức khỏe của bản thân và cộng đồng; thực hiện kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững.

Các ý kiến tại Tọa đàm cho thấy, bảo đảm an toàn thực phẩm không phải trách nhiệm riêng của nhà sản xuất mà đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nhà phân phối, đơn vị truyền thông và người tiêu dùng. Trong đó, doanh nghiệp cần duy trì kiểm soát chất lượng thực chất trong toàn bộ quy trình sản xuất, kinh doanh; cơ quan quản lý tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý vi phạm; các cơ quan truyền thông đẩy mạnh cung cấp thông tin chính xác, minh bạch.
Với ngành Đồ uống Việt Nam, việc xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh, ngăn chặn hàng giả, hàng kém chất lượng không chỉ góp phần bảo vệ sức khỏe và quyền lợi người tiêu dùng mà còn bảo vệ uy tín các doanh nghiệp làm ăn chân chính, tạo nền tảng cho ngành phát triển ổn định, bền vững và tiếp tục đóng góp tích cực vào kinh tế - xã hội đất nước.
Anh Nguyễn/Tạp chí Đồ uống Việt Nam